Θέσεις/Προτάσεις Τουρκίας για Εγγυήσεις-Ασφάλεια. Τί γίνεται στην Ελβετία;

cavusoglu

Η πιο κάτω αξιολόγηση γίνεται στη βάση πληροφοριών (επιβεβαιωμένων ή όχι) που μεταδίσουν τουρκικά και τουρκοκυπριακά ΜΜΕ, στη βάση διαρροών ή δηλώσεων Τούρκων ή Τουρκοκύπριων αξιωματούχων κατά το προηγούμενο διάστημα, καθώς και στη βάση των “συμφραζομένων” της Άγκυρας στο ευρύτερο γεωπολιτικό πλαίσιο της περιοχής. Το πλαίσιο της αξιολόγησης δεν μπορεί να είναι ολοκληρωμένο εφόσον ακόμα δεν έχει δημοσιευθεί οποιοδήποτε συγκεκριμένο και επίσημο έγγραφο καταγραφής αυτών των θέσεων (συνεπώς η αξιολόγηση ΔΕΝ αφορά στο τι μπορεί και τι δεν μπορεί να αποδεχτεί ο Ελληνοκύπριος ηγέτης). Οι κινήσεις/θέσεις/προτάσεις της Άγκυρας στο κεφάλαιο των εγγυήσεων-ασφάλειας στο Κυπριακό, μπορούν να εκτιμηθούν σε δύο επίπεδα: Το πρώτο επίπεδο είναι το ευρύτερο πολιτικό πλαίσιο της διάσκεψης στην Ελβετία και της σημασίας της για το μέλλον. Το δεύτερο επίπεδο, συνδέεται με ουσιαστικές πτυχές που θέλει η Άγκυρα να πετύχει στο συγκεκριμένο κεφάλαιο και κατ΄επέκταση στην συνολική διευθέτηση του Κυπριακού προβλήματος.

Το πρώτο επίπεδο: Είναι το πιο ξεκάθαρο. Η διάσκεψη στην Ελβετία ξεκίνησε με την κατάθεση κάποιων “σημείων” από πλευράς του ΥΠΕΞ της Τουρκίας, μέσα σε ένα δημόσιο περιβάλλον “φορτικής” επανάληψης ότι η Άγκυρα θεωρεί “τελικό σταθμό/καταληκτικό σημείο” την παρούσα διαδικασία. Ανεξαρτήτως του περιεχομένου των “σημείων”, η δυναμική περί ενός “καταληκτικού σημείου” είναι στρατηγικής σημασίας. Υπογραμμίζει μέρος του αναθεωρητικού ύφους της πολιτικής της Τουρκίας σε αυτό το στάδιο. Με λίγα λόγια, το στάτους-κβο του 1974 πρέπει πλέον να αλλάξει με τρόπο που να προσαρμόζεται στις νέες ανάγκες των ισορροπιών στην περιφέρεια. Το στάτους-κβο μπορεί να αλλάξει είτε με συμφωνημένη λύση (στη συγκεκριμένη περίπτωση διζωνικής-δικοινοτικής Ομοσπονδίας), είτε και με τη διεθνή αποδοχή της άποψης ότι μετά από τόσα χρόνια αναποτελεσματικών συνομιλιών στη βάση του συγκεκριμένου μοντέλου, θα πρέπει να σηματοδοτηθεί η έναρξη “νέων αναζητήσεων/νέων μοντέλων λύσης” (Σε αυτές τις νέες αναζητήσεις φυσικά εισέρχονται πολλές και διαφορετικές επιλογές: από την περαιτέρω οικονομική και κοινωνική ενσωμάτωση των κατεχομένων, μέχρι και σε μορφές “ταϊβανοποίησης”). Το βασικό σημείο όμως εξακολουθεί να είναι για την Άγκυρα το ότι το “καταληκτικό σημείο” θα πρέπει να αποτελέσει “συμπέρασμα” με ένα βαθμό διεθνούς νομιμοποίησης. Ενώ για να ανοίξει σε κάποια χρονική στιγμή το θέμα των “εναλλαχτικών λύσεων” στο Κυπριακό, είναι απαραίτητη η καταγραφή καλής θέλησης της Άγκυρας στο τραπέζι του διαλόγου. Δηλαδή η κατάρρευση των συνομιλιών να χρεωθεί “στην άλλη πλευρά”.

Με την διπλή αυτή πτυχή είναι αναμενόμενο ότι η Άγκυρα έχει καταθέσει/θα καταθέσει προτάσεις. Εξαιτίας των γεωπολιτικών ισορροπιών στο νησί μετά το 1974, οι προτάσεις της Άγκυρας μπορούν να λειτουργήσουν προς δύο κατευθύνσεις: Η πρώτη είναι στο ότι δημιουργούν πιο εύκολα πεδία “μανούβρας” στον ισχυρό παράγοντα που τις καταθέτει, δηλαδή πολλαπλασιάζουν το πεδίο μέσα στο οποίο ο πιο ισχυρός μπορεί προχωρήσει σε “παζαρέματα”. Η δεύτερη κατεύθυνση είναι ότι η παραμικρή κίνηση – σε σύγκριση με την απόλυτη θέση των προηγούμενων ετών – μπορεί να κερδίσει αποδοχή/νομιμοποίηση από το διεθνή παράγοντα (διότι οι συνομιλίες για το Κυπριακό δεν αφορούν μόνο σε μηνύματα προς τις δύο κυπριακές κοινότητες). Επομένως δεν θα πρέπει να “ξενίζει” η επιμονή της Άγκυρας να υπάρξει συγκεκριμένο αποτέλεσμα στη διάσκεψη. Αντίθετα αυτή η επιμονή είναι παράγοντας δυναμικών εξελίξεων (αρνητικών ή θετικών) στη διαδικασία που συνεχίζεται.

Το δεύτερο επίπεδο: Είναι πιο περίπλοκο και αφορά στην ουσία των πληροφοριών για τις θέσεις που κατέθεσε η Τουρκία στο κεφάλαιο εγγυήσεις-ασφάλεια. Μέχρι στιγμής τόσο το ΥΠΕΞ της Τουρκίας, όσο και ο ΥΠΕΞ Τσιαβούσιογλου επιμένουν ότι αποδέχονται την αναθεώρηση του συστήματος εγγυήσεων και ασφάλειας, αλλά απορρίπτουν την ιδέα “μηδενικές εγγυήσεις-μηδεν στρατός”. Συνεπώς ένα από τα πολλά σενάρια είναι ότι συζητούν την αποχώρηση στρατευμάτων, την μόνιμη παραμονή μονάδας/βάσης και την επαναξιολόγηση του συστήματος εγγυήσεων. Η περίπτωση επαναξιολόγησης φυσικά θα αφορά σε συγκεριμένα χρονικά διαστήματα, για τα οποία διάφορες πληροφορίες συγκλίνουν στο ότι αυτά πρέπει να συνδεθούν με την παρακολούθηση της εφαρμογής της εκ περιτροπής προεδρίας/διασταυρούμενης ψήφου (ίσως και άλλα θέματα εσωτερικής διακυβέρνησης). Η χρονική διάρκεια και το εάν η επαναξιολόγηση θα οδηγεί σε κατάργηση των εγγυήσεων, είναι θέματα που η Άγκυρα αφήνει ανοιχτά για να μπορεί να διαπραγματευτεί περαιτέρω τις θέσεις της. Όλα τα πιο πάνω δεν είναι νέα. Ως σκέψεις και πεδία ανταλλαγών έχουν ήδη δημοσιοποιηθεί (με διαφορετικό τρόπο) από τον ίδιο τον Έρντογαν από τον Ιανουάριο 2017.

Θα ήταν σημαντικό να υπογραμμιστεί ότι στο επίπεδο αυτό η πρώτη διαφοροποίηση (τουλάχιστον μέχρι στιγμής) είναι η σχετική “αποκοπή” του εδαφικού από τις εγγυήσεις-ασφάλεια. Η στρατιωτική ηγεσία της Τουρκίας διατηρούσε για πολλά χρόνια την αντίληψη ότι το σύστημα εγγυήσεων και ασφάλειας στην λύση του Κυπριακού θα έπρεπε να είναι συνδεδεμένο με το εδαφικό. Δηλαδή την όσο το δυνατό μικρότερη μετακίνηση πληθυσμών και την “ευθυγράμμιση των συνόρων/διοικητικών ορίων” μεταξύ των ομόσπονδων μερών. Αυτό βέβαια για να επιβεβαιωθεί θα πρέπει να λήξει η διαπραγμάτευση. Πάντως στο σημερινό πλαίσιο, φαίνεται ότι η Άγκυρα δίνει περισσότερη σημασία στη διασύνδεση του κεφαλαίου των εγγυήσεων με άλλα θέματα, όπως π.χ η εκ περιτροπής προεδρία ή η ειδική μεταχείριση Τούρκων υπηκόων (σε σχέση με την Ε.Ε) κλπ. Υπολογίζει ότι η οικονομική και κοινωνική της παρουσία στην Κύπρο μετά από τόσες δεκαετίες δεν μπορεί να επηρεαστεί σε καθοριστικό βαθμό, έστω και αν “μειωθεί” η επιρροή της στο σύστημα των εγγυήσεων (στο σημείο αυτό οι δυναμικές δεν διασφαλίζουν ακριβώς αυτό που επιθυμεί η Άγκυρα, γιατί τα υπόγεια ρεύματα της Τουρκοκυπριακής κοινότητας – υπό προϋποθέσεις – μάλλον οδηγούν προς την ενίσχυση της αντιπολίτευσης προς την Τουρκία και όχι στον περαιτέρω έλεγχο σε περίπτωση λύσης του Κυπριακού).

 

 

Νίκος Μούδουρος

30 Ιουνίου 2017

 

 

 

 

ΣΕΙΡΑ ΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΟΚΥΠΡΙΑΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ

fmo-panorama05

Οι διαλέξεις θα πραγματοποιούνται κάθε Πέμπτη, 17:30–20:30, από τις 2 Φεβρουαρίου 2017 μέχρι 16 Μαρτίου 2017, στην αίθουσα συνεδριάσεων Μ106 στο κτίριο Millennium (πρώτος όροφος) του Πανεπιστημίου Λευκωσίας. Στο τέλος του σεμιναρίου θα δοθεί πιστοποιητικό παρακολούθησης. Υπεύθυνος για τη Σειρά Διαλέξεων θα είναι ο Δρ. Τουρκικών και Μεσανατολικών Σπουδών, Νίκος Μούδουρος. Κατά την πρώτη ημέρα των διαλέξεων, οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να προσέλθουν ένα τέταρτο ενωρίτερα για τακτοποίηση της εγγραφής τους.

Συνέχεια

Τα λάφυρα πολέμου, οι σοροί και οι αναμνήσεις…

Halkin Sesi 26 Haziran 1976

Από την εφημερίδα Halkın Sesi, 26 Ιουνίου 1976: Η «πολυθρόνα της εξουσίας» του Ντενκτάς, πάνω στα «λάφυρα του πολέμου». Μια κριτική για το διαμοιρασμό της κινητής και ακίνητης περιουσίας Ελληνοκυπρίων μετά το 1974 στα κατεχόμενα.

Οι κοινωνικές διαστάσεις του περιουσιακού στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα

Ο Φαζίλ Κιουτσιούκ σε άρθρο του στην εφημερίδα Χαλκίν Σεσί στις 2 Αυγούστου 1980, αναφερόμενος στην κατάσταση πραγμάτων που δημιούργησε η εισβολή του 1974 για την Τουρκοκυπριακή κοινότητα, σημείωνε το εξής: «Οι Τουρκοκύπριοι βρέθηκαν χωσμένοι στον πλούτο μέχρι τα πηγούνια τους. Ένα τόσο μεγάλο πλούτο που δεν παραχωρήθηκε σε καμιά άλλη κοινότητα ποτέ στην ιστορία». Με αυτά τα λόγια ήθελε να υπογραμμίσει τη διάψευση προσδοκιών που καλλιεργήθηκαν σε ένα μεγάλο μέρος της κοινότητας για την ζωή στην μετά του 1974 περίοδο. Όντως, για πολλούς πολιτικούς και οικονομικούς κύκλους στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα και στην Άγκυρα, η προσπάθεια χωριστής κρατικής οικοδόμησης αμέσως μετά την εισβολή φαινόταν να συγκεντρώνει σοβαρές πιθανότητες επιτυχίας και βιωσιμότητας. Μάλιστα η αισιοδοξία για την οικονομική ανάπτυξη των κατεχομένων ήταν τέτοια που ο Ζιγιά Μουεζίνογλου, τότε επικεφαλής της «Επιτροπής Συντονισμού Κύπρου» της τουρκικής κυβέρνησης, εκτιμούσε τον Οκτώβριο του 1974 ότι: «Οι φυσικές πηγές και οι εγκαταστάσεις αυτής της περιοχής δείχνουν ότι σε πάρα πολύ σύντομο χρονικό διάστημα θα είναι αυτοσυντήρητη». Όπως γίνεται κατανοητό, ο κυριότερος λόγος της αρχικής αισιοδοξίας για το οικονομικό μέλλον των Τουρκοκυπρίων ήταν οι περιουσίες των Ελληνοκυπρίων. Οι περιουσίες τις οποίες οι Ελληνοκύπριοι πρόσφυγες αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν, αποτέλεσαν ένα από τα βασικά θεμέλια μιας εντελώς νέας κοινωνικής, οικονομικής και πολιτικής οργάνωσης των Τουρκοκυπρίων.

Συνέχεια

Το «νερό της ειρήνης» και η τουρκοκυπριακή αντιπολίτευση

image

Ποιοι οι σχεδιασμοί της Άγκυρας για το νερό στα κατεχόμενα και πως αντιδρά η Τουρκοκυπριακή κοινότητα

Οι αξιωματούχοι του τουρκικού κράτους επιμένουν σε δύο ονομασίες για τον υποθαλάσσιο αγωγό μεταφοράς νερού από την Τουρκία στα κατεχόμενα κυπριακά εδάφη: «Το έργο του αιώνα» ή και το «νερό της ειρήνης». Η επιλογή των τίτλων γίνεται συνήθως σε ένα συμβολικό επίπεδο. Όμως σε καμιά περίπτωση δε διαχωρίζεται εντελώς από την ουσία και την ευρύτερη σημασία του όλου εγχειρήματος. Όντως πρόκειται για ένα «έργο του αιώνα» αφού σύμφωνα με τα επιστημονικά κριτήρια, για πρώτη φορά δοκιμάζεται επιτυχώς η συγκεκριμένη τεχνολογία στην υποθαλάσσια μεταφορά νερού από μία χώρα σε μία άλλη. Όμως ο δεύτερος τίτλος που χρησιμοποιείται, το «νερό της ειρήνης», αφήνει περιθώρια ιδεολογικής και πολιτικής αντιπαράθεσης εφόσον το έργο αναπτύσσεται επί του παρόντος σε ένα διχοτομικό πλαίσιο και όχι στο πλαίσιο επανένωσης της Κύπρου. Με τον ορισμό του ως «νερού της ειρήνης», η Τουρκία επιδιώκει να δώσει το μήνυμα της «κανονικοποίησης» της παρουσίας της μέσα από την οριστική επίλυση ενός ζωτικού προβλήματος για τα κατεχόμενα όπως είναι το υδατικό. Στο σημείο αυτό, εκείνο που αμφισβητεί το συγκεκριμένο ιδεολογικό περίβλημα είναι οι ισχυρές αντιδράσεις από ένα μέρος της Τουρκοκυπριακής κοινότητας.

Συνέχεια

Συγκυρίες για λύση, τα κατεχόμενα και η Τουρκία

xepouloun-sta-katechomena-alla-chrimata-den-fainontai

-Πώς αναλύετε τον σχηματισμό στα κατεχόμενα λεγόμενης Κυβέρνησης συνασπισμού των κομμάτων Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού και Εθνικής Ενότητας, σε σχέση με διαδικασίες επίλυσης του κυπριακού προβλήματος;

Ο σχηματισμός της συγκεκριμένης συνεργασίας θα πρέπει να αντιμετωπιστεί τόσο εντός της ιστορικότητάς της, όσο και εντός του σημερινού κοινωνικού, οικονομικού και πολιτικού πλαισίου των κατεχομένων. Επομένως θα ήταν ωφέλιμο να διαβαστεί όχι μόνο σε σχέση με τις επιπτώσεις που θα έχει στη διαδικασία των συνομιλιών, αλλά περισσότερο σε σχέση με τα συμπεράσματα που μπορούν να εξαχθούν αναφορικά με την εξέλιξη της Τουρκοκυπριακής κοινότητας και των ιδεολογικών της ρευμάτων από το 1974 μέχρι και σήμερα. Τα κατεχόμενα ως έδαφος αποτελούν ένα ιδιότυπο πεδίο «έκτακτης ανάγκης», ένα χώρο «εξαίρεσης», το οποίο δεν έχει στιγματιστεί μόνο από τη βία της εισβολής και την ολική καταστροφή. Την ίδια στιγμή ο χώρος αυτός χαρακτηρίστηκε και από μια παράλληλη διαδικασία ανοικοδόμησης, μια πορεία πολιτικής, οικονομικής και κοινωνικής αναδιάρθρωσης που οδήγησε με τη σειρά της σε μια προσπάθεια χωριστής κρατικής οικοδόμησης.

Συνέχεια

Αντιμετώπιση της Ρητορικής, Συμπεριφορών και Εγκλημάτων Μίσους στην Κύπρο

74daa-secim

Το Ινστιτούτο Ερευνών ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ υλοποιεί σχέδιο με θέμα την Αντιμετώπιση της Ρητορικής, Συμπεριφορών και Εγκλημάτων Μίσους στην Κύπρο (Confronting Hate SpeechBehaviour and Crimes in Cyprus) το οποίο συγχρηματοδοτείται από τον Χρηματοδοτικό Μηχανισμό EEA GRANTS και την Κυπριακή Δημοκρατία. Στα πλαίσια του σχεδίου, διενεργείται διαδικτυακή έρευνα, τόσο στην ελληνοκυπριακή όσο και στην τουρκοκυπριακή κοινότητα, με στόχο να καταγραφούν δειγματοληπτικά οι αντιδράσεις του μέσου πολίτη σε σχέση με το πιο πάνω ζήτημα.

Ομάδες-στόχος της έρευνας: α. Τουρκοκύπριοι, β. Κοινότητα ΛΟΑΤ (Λεσβίες, Ομοφυλόφιλοι, Αμφισεξουαλικοί, Τρανς), γ. Μετανάστες

Σας παρακαλούμε όπως συμπληρώσετε το πιο κάτω ερωτηματολόγιο για να μπορέσουμε να καταγράψουμε και την δική σας άποψη σχετικά με το θέμα.
 

 

«Σήμερα έχω χιλιάδες γιούς Berkin»!

berkin aleksis

Ακόμα μια ταύτιση … ο Berkin Elvan και ο Αλέξης Γρηγορόπουλος

Σήμερα ολόκληρη η Τουρκία δάκρυσε… ήταν μια διαφορετική Τουρκία.

Ο θάνατος του Berkin επανέφερε στην επιφάνεια πολλές και διαφορετικές κοινωνικές δυναμικές… ένα μεγάλο ξέσπασμα ενάντια στον αυταρχισμό. Οι «βαθυστόχαστες» αναλύσεις και σχόλια δε μπορούν να αντικαταστήσουν με κανένα τρόπο την εικόνα της Τουρκίας σήμερα.

Οι φωτογραφίες και η δήλωση του πατέρα «σήμερα έχω χιλιάδες γιούς Berkin» μπορούν να αποδώσουν καλύτερα το θυμό για την αδικία…

Συνέχεια