Το γράμμα στην μπουκάλα. Μια «λογοκριμένη» τουρκοκυπριακή εμπειρία από τη διχοτόμηση της Κύπρου

Αφώτιστες στιγμές κυπριακής ιστορίας 7

akrep

Ένα από τα πρωτοσέλιδα της εφημερίδας «Σκορπιός» (Akrep) που εκδόθηκε το 1988 από Τουρκοκύπριους σκιτσογράφους. Πηγή: http://www.kibris.net/kktc/sanatcilarimiz/karikatur/huseyin-cakmak/karikatur_sanati.htm

Το 2001 η καθηγήτρια Ιστορίας Nilgün Orhon εργαζόταν ήδη για 10 χρόνια στην εκπαίδευση. Ο πατέρας της πέθανε στον πόλεμο του 1974. Ο θείος της ήταν ο Alper Orhon ένας από τους πρωταγωνιστές της προσπάθειας ανοικοδόμησης στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα μετά το 1974 και γνωστή προσωπικότητα της σοσιαλδημοκρατίας. Η Nilgün Orhon όπως και πολλοί συνάδελφοι της εκπαιδευτικοί, ήταν ιδιαίτερα πολιτικοποιημένη και έντονα δραστηριοποιημένη στην υπόθεση της ειρήνης στην Κύπρο. Αρθρογραφούσε συχνά στην εφημερίδα Avrupa. Το κείμενο της με τίτλο “Γράμμα στην μπουκάλα” (Şişedeki Mektup) δημοσιεύθηκε στις 7 Νοεμβρίου 2001 και έμελλε να γίνει ένα από εκείνα τα «πολιτικά σημεία σταθμός» στην εξεγερσιακή κατάσταση που βίωνε τότε η Τουρκοκυπριακή κοινότητα.

Συνέχεια

Advertisements

«Θέλω πίσω τη χώρα μου»

220118 Hasan Ulas Altiok

Μια από τις χαρακτηριστικότερες σημερινές αντιδράσεις: «Θέλω πίσω τη χώρα μου»

Τί έγινε σήμερα (και τί θα γίνεται;) στα βόρεια της Κύπρου;

Σε δημοσιογραφικό επίπεδο τα τελευταία γεγονότα στα κατεχόμενα είναι γνωστά. Οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότι η επίθεση εναντίον της εφημερίδας Afrika, στελεχών του Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος, αλλά και εναντίον της ευρύτερης τουρκοκυπριακής Αριστεράς (που αντιδρούν σε σχέση με την πολιτική της Άγκυρας στη Συρία) θα συνεχιστούν με διάφορες “ευκαιρίες – εκδηλώσεις” τις επόμενες ώρες και μέρες. Στο σημείο αυτό θα ήταν χρήσιμη μια όσο το δυνατό πιο ξεκάθαρη εικόνα του πλαισίου των εξελίξεων, των πλευρών της αντιπαράθεσης και των ιδεολογικών μηχανισμών που τέθηκαν σε κινητοποίηση.

Συνέχεια

Οι τρεις Τουρκοκυπριακές κοινότητες (;)

 resized_8fbd0-0385a3aads

Η κάλπη ως επιβεβαίωση της αστάθειας

Συνήθως οι πρόωρες εκλογές αποτελούν ενδείξεις κορύφωσης των προσπαθειών επίλυσης μιας συγκεκριμένης κοινωνικο-οικονομικής ή/και πολιτικής κρίσης. Τέτοιες διαδικασίες ενεργοποιούνται και ως μηχανισμοί ξεπεράσματος κάποιων συγκυριακών αδιεξόδων. Όμως ανεξαρτήτως του υπόβαθρου της πραγματοποίησης πρόωρων εκλογών, στην σημερινή τουρκοκυπριακή περίπτωση η κάλπη της 7ης Ιανουαρίου 2018 αντι να επιλύσει, αύξησε περαιτέρω τις «γκρίζες ζώνες» και τα ερωτηματικά για την συνολική κρίση που αντιμετωπίζει το πολιτικό σύστημα στα κατεχόμενα. Το Κόμμα Εθνικής Ενότητας κατάφερε να αυξήσει τα ποσοστά του σε σύγκριση με το 2013, όμως η τελική αριθμητική ισορροπία που προέκυψε με την κατανομή των εδρών στην «Βουλή» μειώνει καθοριστικά τα περιθώρια συγκρότησης μιας σταθερής «κυβέρνησης». Με λίγα λόγια, τα αποτελέσματα της 7ης Ιανουαρίου στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα σηματοδοτούν ακόμα ένα κύκλο αποσταθεροποίησης, ο χρονικός ορίζοντας και η ποιότητα του οποίου δεν μπορούν εύκολα να καθοριστούν.

Συνέχεια

Οι Τουρκοκύπριοι στις κάλπες: Εκλογές γεμάτες ερωτήματα και σκιές

1712106_940x531

Λίγες μόνο εβδομάδες πριν από τις πρόωρες εκλογές της 7ης Ιανουαρίου 2018 στα κατεχόμενα, το προεκλογικό κλίμα παραμένει υποτονικό. Όλα τα επιτελεία των κομμάτων αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα: Η συντριπτική πλειοψηφία του κόσμου δεν τοποθετείται σε σχέση με τις επιλογές στην κάλπη, ενώ αντίθετα κυριαρχεί το δόγμα του «τίποτε πλέον δεν μπορεί να αλλάξει». Η συγκεκριμένη τάση στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα, στο παρόν στάδιο δεν μπορεί να ερμηνευθεί μόνο ως στοιχείο αποπολιτικοποίησης των Τουρκοκυπρίων. Τα όσα πολλά και σημαντικά μεσολάβησαν από τις προηγούμενες εκλογές του καλοκαιριού 2013 μέχρι και σήμερα δεν συνηγορούν στο ότι τα περισσότερα μέρη της κοινωνίας «έπαψαν» να έχουν άποψη. Εκείνο όμως που φαίνεται να εμφανίζεται είναι η επιλογή πολλών Τουρκοκυπρίων να παραμένουν «σιωπηλοί» σε σχέση με την προσωπική επιλογή σε ότι αφορά στην ψήφο τους. Ακριβώς για αυτό το λόγο άλλωστε σχεδόν καμιά έρευνα γνώμης και δημοσκόπηση δεν μπορεί πλέον να καταγράψει με ακρίβεια τα κοινωνικά και πολιτικά ρεύματα της κοινότητας. Ωστόσο μέσα από το υποτονικό κλίμα της περιόδου είναι δυνατό να διακριθούν βασικά στοιχεία που επηρεάζουν τόσο το αποτέλεσμα των επικείμενων εκλογών, όσο και πολύ περισσότερο τις βασικές ιδεολογικές κατευθύνσεις που επικρατούν σε αυτή την συγκυρία στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα.

Συνέχεια

Ιστορικές και επίκαιρες πτυχές των πρόωρων εκλογών στα κατεχόμενα

siyasi_partilerin_aday_belirleme_surecleri_devam_ediyor_h9409

Οι επικείμενες πρόωρες εκλογές στα κατεχόμενα τον Ιανουάριο του 2018, αντικατοπτρίζουν την φορτική επανάληψης μιας «κλασσικής στιγμής» στην εξέλιξη της διχοτόμησης από το 1974 και μετά: Η Τουρκοκυπριακή κοινότητα βιώνει μια παρατεταμένη κρίση ηγεμονίας σε όλα τα επίπεδα της χωριστής πολιτειακής κατάστασης που προέκυψε ως αποτέλεσμα του πολέμου. Οι δομές εξουσίας στα βόρεια εδάφη της Κύπρου χαρακτηρίζονται κυρίως από την ολοκληρωτική αποτυχία του προγράμματος που φιλοδοξούσε να ικανοποιήσει τις βασικές ανάγκες μιας κοινωνίας σε ένα πλαίσιο βίαιης εδαφικής και πληθυσμιακής διχοτόμησης. Η ανάγκη που οδήγησε στην προκήρυξη πρόωρων εκλογών σήμερα, είναι απλά μια ιστορική επιβεβαίωση της συνέπειας που αναπαράγει η κατάρρευση του «κοινωνικού συμβολαίου», στο οποίο οι Τουρκοκύπριοι βρέθηκαν να είναι «ενδιαφερόμενη πλευρά» το 1974, αλλά και το 1983 με την ανακήρυξη της «ΤΔΒΚ».

Συνέχεια

Τουρκοκύπριοι: Αυτοί οι απρόθυμοι Μουσουλμάνοι

cache_728x3000_Analog_medium_427344_593725_392017

Οι ανησυχίες του ΑΚΡ για την τουρκοκυπριακή κοσμικότητα

Το καλοκαίρι του 2011 τότε Πρωθυπουργός της Τουρκίας ο Έρντογαν επισκέφθηκε τα κατεχόμενα για σειρά επαφών, οι οποίες όμως χαρακτηρίζονταν από τις ιδιαίτερες συγκυρίες της εποχής. Όπως και σήμερα, έτσι και τότε ήταν μια περίοδος κορύφωσης της έντασης μεταξύ Τουρκοκυπρίων-Άγκυρας εξαιτίας της επιβολής του οικονομικού πρωτοκόλλου. Είχαν προηγηθεί οι μεγάλες κινητοποιήσεις της συνδικαλιστικής πλατφόρμας ενάντια στα μέτρα λιτότητας τον Ιανουάριο και τον Μάρτιο του ίδιου έτους, όπως και η γνωστή δήλωση του Έρντογαν με την οποία χαρακτήριζε τους Τουρκοκύπριους ως «τρόφιμους – αναγιωτούς». Σε αυτό το ιδιαίτερο πλαίσιο της τότε επίσκεψης, ο Έρντογαν είπε πολλά και αποκαλυπτικά. Μεταξύ άλλων υπενθύμισε και την βασική – πολλές φορές «ανομολόγητη» – αντίληψη που διατηρεί μέχρι σήμερα το ισλαμικό κίνημα της Τουρκίας για την Τουρκοκυπριακή κοινότητα και την σχέση της με την θρησκεία. Μιλώντας σε Τουρκοκύπριους δημοσιογράφους, ο τότε Πρωθυπουργός υπογράμμισε: «Η Βόρεια Κύπρος είναι μια τουρκική και μουσουλμανική χώρα. Θα πρέπει να είμαστε περήφανοι για αυτά μας τα χαρακτηριστικά και να μην έχουμε αμφιβολίες στο να τα προωθούμε. Τη στιγμή που η Ελληνοκυπριακή πλευρά δείχνει τόση αφοσίωση στους δεσμούς της με την Εκκλησία, εμείς θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε περισσότερο τις πολιτιστικές μας ιδιαιτερότητες με ακόμα περισσότερα τζαμιά και ακόμα περισσότερη θρησκευτική εκπαίδευση».

Συνέχεια

Προς μια κανονικοποίηση της διχοτόμησης;

FullSizeRender

Δυναμικές πίσω από την συζήτηση περί μονομερών μέτρων Άγκυρας και Τουρκοκυπρίων

Αμέσως μετά την αποτυχία της τελευταίας διάσκεψης για το Κυπριακό, απελευθερώθηκαν πολλές και σύνθετες δυναμικές, τόσο στην Άγκυρα, όσο και ιδιαίτερα στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα. Το κεντρικό χαρακτηριστικό των δυναμικών αυτών βασίζονται στην αντιπαράθεση που διεξάγεται σε σχέση με το εάν θα πρέπει να εγκαταλειφθεί η ιδέα για μια ομοσπονδιακή λύση στο Κυπριακό ή εάν θα πρέπει να συνεχιστεί η προσπάθεια στις υφιστάμενες παραμέτρους του ΟΗΕ. Οι δύο αυτοί βασικοί άξονες της αντιπαράθεσης στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα, δεν είναι βεβαίως νέοι. Αντίθετα εντάσσονται σε ένα σημαντικό ιστορικό πλαίσιο, η νεότερη φάση του οποίου ήταν η περίοδος που ακολούθησε την εισβολή του 1974. Παρόλο που οι δύο προαναφερθέντες άξονες όπως και οι εκπρόσωποι τους, δέχονται τις μετασχηματιστικές επιρροές του χρόνου, εντούτοις θα μπορούσε να λεχθεί ότι η σημερινή αντιπαράθεση φέρει μαζί της τα βασικά ιστορικά τους χαρακτηριστικά. Έτσι, σε γενικές γραμμές σημειώνεται ότι αμέσως μετά το Κράν Μοντάνα οι βασικές δυνάμεις της τουρκοκυπριακής δεξιάς συμφωνούν στην αλλαγή στρατηγικής και απομάκρυνσης από την ομοσπονδιακή προοπτική, ενώ οι βασικές δυνάμεις της ευρύτερης αριστεράς επιμένουν στην διατήρηση των προσπαθειών επίλυσης εντός του ομοσπονδιακού πλαισίου.

Συνέχεια